Drie monumentale beuken bij Damkerk in zeer slechte staat

De twee rode beuken en één groene beuk bij de Damkerk in Hoogezand verkeren in een zeer slechte en zorgwekkende staat. Uit recent onderzoek en een second opinion is gebleken dat de toestand van de groene beuk zodanig is dat het college van B&W zich genoodzaakt ziet om deze boom binnen 6 maanden te vellen. De gemeente zal hiervoor een vergunningprocedure starten. Deze bomen zijn zeer markant en vervullen een belangrijke functie in het stadsbeeld van Hoogezand.

Nader onderzoek heeft uitgewezen welke beheermaatregelen er voorlopig noodzakelijk zijn om risico’s te beperken en de levensduur van de twee rode beuken te verlengen. De gemeente wil deze bomen redelijkerwijs zolang mogelijk voor Hoogezand behouden.

Vanaf 1987 staan de beuken geregistreerd in het landelijk register van de Bomenstichting en hebben de status van landelijk geregistreerde monumentale bomen. Ook de gemeente heeft de beuken uiteraard opgenomen op de gemeentelijk Lijst monumentale bomen. De leeftijd wordt geschat op 180-190 jaar, een zeer aanmerkelijke leeftijd voor beuken in Nederland.

Visueel onderzoek door een boomadviesbureau, en een second opinion door een ander adviesbureau, komen beide tot de conclusie dat de beuken ernstige gebreken en aantastingen vertonen. Deze zijn bedreigend voor de duurzame instandhouding van de bomen.

Ingerotte snoeiwonden, een holte in één van de stammen, slecht aangehechte zware takken en zwamaantastingen, kunnen leiden tot toenemende breukgevoeligheid en wellicht risico op omvallen bij hoge windsnelheden. Vooral de aanwezigheid van de korsthoutkoolzwam, een ernstige houtrotschimmel, in combinatie met een verminderde conditie van de groene beuk, baarde de deskundigen ernstige zorgen.

In mei 2019 is daarom een aanvullend stabiliteitsonderzoek uitgevoerd (geluidstomografie en weerstandsmeting). Hieruit is helaas gebleken dat bij de groene beuk er in toenemende mate risico is op omvallen bij hoge windsnelheden, een daardoor sterk verminderde levensverwachting en hoge gevaarzetting. De toestand van de boom is onomkeerbaar. Er wordt helaas geadviseerd deze boom voor de komende herfstperiode te vellen.

Omdat het beeld op deze locatie voor een belangrijk deel blijft worden bepaald door de beide beuken is herplant op dit moment niet wenselijk. Het zou geen toegevoegde waarde hebben. Daarom gaat de gemeente uit van een ‘uitgestelde’ herplant. Het moment van herplanting zal afhangen van de snelheid van aftakeling van de rode beuken. Herplanting zal in de toekomst plaatsvinden met bomen die al enige omvang hebben bereikt.